Bydd toriadau arfaethedig cyngor Llafur yn difrodi gwasanaethau, rhybuddia arweinydd y Blaid

05/12/2017

Mae arweinydd y Blaid ar gyngor Caerffili, Colin Mann, wedi rhybuddio yr hyn fydd effaith toriadau arfaethedig mewn cyllideb y flwyddyn nesaf gan arweinwyr Llafur.

Rhestrodd nifer o doriadau arfaethedig a fydd yn andwyol, a galwodd am ail feddwl:

  • Torri cynllun lle ariannir gwelliannau mewn ysgolion 50/50 gan y cyngor ac ysgolion unigol a fu o gymorth i lawer o ysgolion wneud gwaith hanfodol.
  •  
  • Torri gwariant ar gynnal a chadw priffyrdd o £524,000. Mae hyn cyfwerth â lleihad o 11.3% yn y gyllideb.
  • Dileu dwy swydd gwardeiniaid diogelwch cymunedol, a ystyrir yn llygaid a chlustiau’r cymunedau.
  • Cynyddu’r gost o fynd â gwastraff swmpus, fel y codir £16 am 1 i 3 eitem gyda phob eitem wedi hynny yn £5 yr eitem. Ar hyn o bryd codir £15 am 3 eitem ond bydd 6 eitem yn codi o £20 i £30 – codiad o 50 y cant.
  • Cyflwyno tâl o £20 ar gyfer delio â llygod mawr.

 Dywedodd y Cynghorydd Mann: “Cydnabyddwn y pwysedd ariannol sydd ar y cyngor ond mae hyn yn fater o wneud dewis.

 “Bydd torri cyllideb cynnal a chadw priffyrdd, er enghraifft, yn arwain at ddirywiad priffyrdd - mwy o dyllau yn y ffyrdd - a glanhau gyliau yn llai aml. Mae hyn yn debygol o arwain tuag at fwy o hawlio taliadau o ddifrod i gerbydau gan fodurwyr.

 “Mae gwefan y cyngor ei hun yn dweud wrthym mai gwardeiniaid diogelwch cymunedol yw llygaid a chlustiau’r cymunedau, drwy helpu i gadw’r strydoedd yn ddiogel, eto dydyn nhw ddim yn llanw dwy swydd wag, sy’n adrodd cyfrolau am eu blaenoriaethau diogelwch.

 “Mae cynyddu taliadau am fynd â gwastraff swmpus i ffwrdd yn mynd i olygu mwy o daflu sbwriel i ffwrdd ac, felly, mwy o gost i’r cyngor.

 “Mae’r codiad o 4.5% yn nhreth y cyngor yn golygu £45 ychwanegol i dreth Band D. Bydd unrhyw gynnydd yn archebiant yr heddlu neu’r cynghorau cymunedol yn ychwanegol at hyn. Mae hyn ar adeg y mae toriadau mewn gwasanaethau a phan nad yw cyflogau pobol yn codi unrhyw le yn agos i raddfa chwyddiant.

 “Mae ffyrdd amgen o ddod o hyd i doriadau, gan gynnwys torri’r gost o gyflogi staff asiantaeth ac ymgynghorwyr a oedd dros £4m yn ystod y flwyddyn ariannol ddiwethaf – i fyny draean ac yn £1 miliwn ychwanegol dros 2012.

 “Mae’r Blaid hefyd wedi codi’r mater o gyflawni gwasanaethau drwy ffyrdd eraill h.y. mentrau cymdeithasol ac ymddiriedolaethau. Ond dydw i ddim yn ymwybodol o unrhyw waith yn cael ei wneud ar hyn.”