Anwybyddodd Cabinet Llafur Rybudd am Lygredd Heol Hafodyrynys

08/04/2019

Aeth Cabinet Llafur Cyngor Caerffili ymlaen â pholisi “gwneud cyn lleied” ynglŷn ag effaith llygredd yr awyr, er gwaethaf i Lywodraeth Cymru ddweud wrthynt nad oedd ganddynt yr holl wybodaeth angenrheidiol.

Eglurodd llythyr gan Andrew Carter, Rheolwr Polisi Ansawdd yr Awyr, wrthwynebiad Gweinidogion i’r ffordd y bwriadau’r cyngor ddelio â llygredd yn yr awyr yn Nheras Woodfield yn Hafodyrynys, Cymylyn. Mae’r heol hon yn fwy llygredig nag unrhyw fan y tu allan i Lundain.

Mewn llythyr, dywed Llywodraeth Cymru nad oedd y papur i’r Cabinet yn gosod allan y ddyletswydd gyfreithiol a’r profion.  “Felly, nid oedd gan y Cabinet yr holl wybodaeth angenrheidiol yma i gymryd penderfyniad gwybodus.”

Gofynnodd Mrs Carter i’r swyddogion i ystyried sut y gallai’r Cabinet dderbyn mwy o wybodaeth bwysig mewn perthynas â’r gofynion cyfreithiol. Pwysleisiodd y byddai galw ar i Weinidog Cymreig ystyried opsiynau ar gyfer gweithredu ymhellach am fod yr agwedd o “wneud cyn lleied” yn annerbyniol.

Dywedodd y Cynghorydd Colin Mann, arweinydd grŵp gwrthblaid Plaid Cymru ar gyngor Caerffili: “Gwna’r llythyr hwn gan Lywodraeth Cymru hi’n glir nad oedd gan y Cabinet yr holl wybodaeth angenrheidiol i gymryd penderfyniad gwybodus. Eto, aethant ymlaen gan gytuno gwneud dim byd. Mae hwn yn ymddiswyddiad o gyfrifoldeb ofnadwy.

 “Mae adroddiadau diweddar gan y BBC a chyfryngau eraill wedi amlygu effaith llygredd awyr yr wythnos hon.  Cafwyd adroddiadau eang am achos trist y ferch ifanc a fu farw ar ôl bod yn agored i lygredd oddi ar heol brysur. Eto, mae’r Cabinet i weld i fod yn fodlon anwybyddu tystiolaeth o effaith iechyd ar blant ac oedolion. Mae hyn yn hollol anghyfrifol ac mae galw ar i Lafur wyrdroi eu polisi yn syth.” 

“Bu hyn yn amlwg am lawer rhy hir ond heb fod unrhyw un yn gweithredu. Yn wir, cododd cynghorydd Llafur hyn dros dair blynedd yn ôl ond fe ysgubwyd yr holl beth o’r golwg. Ni ellir gadael y trigolion hyn yn y sefyllfa arswydus hon am funud yn fwy na sydd yn hollol angenrheidiol.”